Михаил Николаевич Гермогенов сэтинньи 12 күнүгэр 1906 сыллаахха Хара нэһилиэгэр «Улахан Кэрэх гыммыт» диэн ааттаах алааска төрөөбүтэ. Ороссолуода оскуолатыгар үөрэнэн 1925 сыллаахха 5 кылааһы бүтэрэн 1926 сыллаахтан үлэһит буолбута. Кини оҕо сылдьан хотон, хонуу үлэтигэр тулаайах уол улахан дьону кытта тэҥҥэ үлэлээн хара үлэни кыайар үлэһит буолан, эрдэ буспута-хаппыта. Ол иһин Харалар 1926 сыллаахха Сэбиэт бэрэссэдээтэлинэн талбыттара, нэһилиэгин салайар сылларыгар, дьону-сэргэни саҥа социалистическай тыыҥҥа тардан, ыраас сырдык олоххо салайбыта. Нэһилиэгэр табаарыстыбалары, тыа хаһаайыстыбаннай артыаллары тэрийэн холбоһуктааһыны саҕаласпыта. Саҥа Советскай кооперация үлэтин маҥнай бэйэтин нэһилиэгэр, онтон оройуоҥҥа тэрийсибитэ. 1929-1932 сс. оройуоҥҥа РайПотребСоюз эргиэн тэрилтэтигэр правление чилиэнинэн үлэлээбитэ. 1932 сылтан коммунист быһыытынан большевискай партия эрэллээх байыаһа, саллаата буолбута. 1933 сыллаахха тохсунньу 1 күнүгэр партия оройуоннааҕы кэмитиэтэ «Сталин» аатынан колхоз бэрэссэдээтэлинэн анаабыта уонна: «Колхоз үлэтэ куһаҕан – хайаан да көннөр!» диэн эппиэттээх соругу сүктэрбитэ.
Партия уобаластааҕы комитета М.Н.Гермогеновы 1943-1947 сылга дылы Партия Мэҥэ-Хаҥаластааҕы Райкомун сэкэрэтээринэн, иккис уонна мацнайгы сэкэрэтээринэн анаабыта. 1948-1950 сылларга Партия уобаластааҕы комитетын инструкторынан үлэлээбитэ.
Кини партийнай, салайар үлэлэри толорбут кэмэ, кураан сылларга уонна ыар сэрии охсуутуттан эмсэҕэлээбит, норуот хаһаайыстыбатын чөлүгэр түһэрии, колхознай-совхознай тутулу олоххо тэрийии, пятилеткалар күүрээннээх сылларыгар, партия съезтэрин пленумнарын уураахтарын олоххо киллэрии сыллара этилэр.
10 сыл устата оройуон Сэбиэтин ситэриилээх кэмитиэтин бэрэссэдээтэлинэн үлэлээн, оройуон социальнай-экономическай, культурнай сайдыытыгар үрдүк эппиэтинэстээхтик, тэрээһиннээхтик үлэлээбитэ.
1960 сыллаахтан бэйэтин көрдөһүүтүнэн, доруобуйатынан пенсияҕа тахсыбыта. Пенсияҕа олорон, олоҕун тиһэх сылларыгар диэри ыалдьа да сылдьан, оройуон инники кэскилигэр, ыччаттарга анаан «Революционнай бойобуой уонна Үлэҕэ Албан аат» кулуубун тэрийбитэ, үгүс өрүттээх общественнай үлэни ыыппыта. Михаил Николаевич олоҕун бүтүннүүтүн тыа хаһаайыстыбатын өрө көтөҕүүгэ анаабыта. Оройуон инники сайдыытыгар элбэҕи оҥорбута ол да иһин, Партия уобаластааҕы комитетын чилиэнинэн, биэс ыҥырыыга 25 сыл Саха АССР Үрдүкү Сэбиэтин депутатынан быыбардаммыта, биир ыҥырыыга Президиум чилиэнинэн талыллан үлэлээбитэ. 30 сыл оройуон Сэбиэтин депутатынан талыллыбыта. Үлэҕэ үрдүк ситиһиилэрин иһин «Үлэ Кыһыл Знамята», «Бочуот Знага» орденныранын иккилии төгүл, уонна элбэх мэтээлинэн наҕараадаламмыта. 1963 сыллаахха киниэхэ аан бастакынан «Мэҥэ-Хаҥалас оройуонун Бочуоттаах олохтооҕо» аат иҥэриллибитэ.
